"Antygona" jako utwór ponadczasowy



Uniwersalny to inaczej ponadczasowy. Przymiotnik ten odnosi się do dramatu Sofoklesa pt.: Antygona Zawiera on treść obrazującą istotę problemów życia ludzkiego, dotyczącą czasów, w których utwór powstał oraz dziejów współczesnych i przyszłych. Najważniejszym zagadnieniem, które pojawia się w Antygonie jest odwieczny dylemat sprawowania władzy, jej moralne i etyczne granice. Kreon przekroczył je, stawiając własne prawa ponad odwieczne, naturalne, boskie nakazy. Ściągnęło to na niego karę w postaci zemsty Erynii. Nie należy mu się jednak dziwić ponieważ postąpił tak, jak myślał, że będzie najlepiej. Nie zważał na uwagi syna, zlekceważył wyrocznię i niepokój wśród ludu. Władza tak zadziałała na niego, że po jej spróbowaniu nie chciał przestać. Przypadek Kreona mówi nam, że korona i berło, to ogromna siła, z tymże tylko niektórzy potrafią się z nią obchodzić prawidłowo. Drugi problem to kwestia poszanowania prawa państwowego przez obywatela. Antygona nie usłuchała władzy i sprzeciwiła się jej. Została oczywiście za to ukarana, chociaż miała szansę na ułaskawienie. Nie przyznała się jednak do błędu, obnażając przy tym swą nieprzejednana wolę i nieprzel wole. Działalność Antygony uświadamia nam, że obywatel nie powinien przekraczać praw nakazanych mu przez państwo, ponieważ jest to tak samo niemoralne jak nadużywanie władzy przez rządzącego. Następną uniwersalną prawda zawartą w utworze Sofoklesa jest stałość i niezmienność więzów łączących kochających się członków rodziny, gotowych zrobić dla siebie wszystko. Przykładem takiego postępowania jest działanie Antygony, która złamała prawo, tylko po to, by pochować swojego brata - Polinejka, okrzykniętego zdrajcą, którego zabroniono chować. Kolejnym problemem jest sprawa zachowania uczciwości wobec drugiego człowieka, w tym przypadku brata. Nie dochował jej Eteokles w stosunku do Polinejka, nie oddając mu władzy, która wcześniej została równo podzielona pomiędzy ich obu. Przez czyn ten, Polinejkes ściągnął na miasto wojska obcego państwa, aby te pomogły mu w wyegzekwowaniu jego prawnej własności. Skończyło się to tragicznie dla ich dwojga, z tym, że za nieuczciwość Eteokles dostąpił królestwa zmarłych, a Polinejkesowi odmówiono tego. Tak więc jest to rów-nież dylemat oznaczający zawiłe zależności, zachodzące pomiędzy niektórymi ludźmi i wynikająca z tego moż-liwość mylnego osądu. Ostatnie zagadnienie stanowić będzie fatum, czyli nieubłagana konieczność następowania po sobie wyda-rzeń. To ono, to przeznaczenie jest siłą wyznaczającą bieg wypadków. Nie można przed nim uciec, można tylko zagłuszyć jego głos, jednak i tak nie zda się to na nic, ponieważ to co ma się stać, i tak się stanie. Kreon popeł-nił poważny błąd nie słuchając dotyczącej go wróżby, a przypłacił to bardzo drogo: śmiercią synowej, syna i żony; chociaż jak tu mówić o błędzie, jak od początku było to z góry ustalone. Tak więc z powyższej treści wynika, że los każdego człowieka jest uzależniony, a właściwie ustalony przez fatum, które decyduje o biegu życia nas wszystkich. Antygona Sofoklesa jest skarbnicą wielu uniwersalnych porad i wartości, niezmiennych kiedyś, dzisiaj i w przyszłości, a które zawarte są w jej krótkim tekście. Wcześniej wymienione zostały tylko najważniejsze i najbardziej uwypuklone zagadnienia, jednak jest tu ich jeszcze bardzo dużo. Poza tym należy zauważyć, że Antygona jest utworem, w którym wszystkie problemy i konflikty moralne przeplatają się ze sobą bardzo niewyraziście, powodując trudne rozeznanie pomiędzy nimi.

"Antygona" jako utwór ponadczasowy

Materiały

Obrona młodości w Odzie Mickiewicza

Apologia młodości w \"Odzie do młodości\" Adama Mickiewicza. Okoliczności powstania: W roku 1815 Adam Mickiewicz rozpoczyna studia na Uniwersytecie Wileńskim. W 1817 roku Mickiewicz wraz z kilkoma przyjaciółmi ( Tomaszem Zanem, Józefem Jeżewskim, Franciszkiem Malewskim i Onufrym Pietraszkiewiczem ) zakładają Towarzystwo Filomatów (miło...

Przypowieści biblijne i psalmy

Przypowieści biblijne i psalmy. Przypowieści. Przypowieść (parabola) to gatunek literatury moralistycznej, przedstawiający poprzez obrazy i sytuacje z życia uniwersalne prawdy dotyczące ludzkiej egzystencji, postaw wobec życia i losu. Przypowieść o siewcy. Pojęcia i sytuacje w przypowieści Ich sens religijny Ich sens moralny siewca Bóg, k...

Hasła pozytywistyczne w nowelach tego okresu

Pozytywizm jest to okres w dziejach literatury polskiej, uformowany po roku 1863, czyli po upadku powstania styczniowego, zakończony około roku 1890. Nazwa okresu zaczerpnięta została od nazwy kierunku filozoficznego, którego podstawy sformułował August Comte. Pozytywizm był zarówno ruchem społeczno- ideowym, jak i literackim. Klęska powstania ...

Opis Hioba

Wszystkie zawarte w Biblii opowieści zawierają jakieś ponadczasowe przesłania dotyczące życia ludzkiego, lub wartości rządzących nim; to właśnie jest uniwersalność; przypowieści wyraźnie mają na celu przekazanie jakiś wartości, gdyż ograniczono w nich do minimum opis realiów, fabuła, choć może być rozbudowana, jest raczej schematyczna - to wszys...

Krótka interpretacja "Święty Boże"

“Święty Boże” Forma modlitwy. Podmiot liryczny to człowiek zmęczony życiem. Wołanie do Boga. Człowiek jest bezbronny wobec zła i niesprawiedliwości świata. Drwi z niego szatan i śmierć. Skazany jest na samotną wędrówkę by umrzeć także samemu. Jest to katastroficzna wizja. Całe życie zmierza do grobu. Bezsilność wobec klęski świata...

Charakterystyka generała Rozłuckiego w "Echa leśne"

Charakterystyka zdrajcy – generała Rozłuckiego Generał został tu przedstawiony jako Polak, który dla swojej ka¬riery w armii rosyjskiej z wielkim zaangażowaniem ściga rodaków – powstańców, a nawet zdolny jest posłać na śmierć bratanka, którego wychowywał. W postawie Rozłuckiego jest jednak pęknięcie. Z jed¬nej strony ...

"Serce ma swoje racje, których rozum nie ma"

„Serce ma swoje racje, których rozum nie ma.” Udowodnij, że dewiza B. Pascala była bliska wielu bohaterom literackim. Dewiza Pascala była bliska wielu bohaterom literackim, żyjącym w różnych okresach historycznych, a szczególnie tym, którzy żyli w epokach stawiających sobie za cel właśnie kult uczucia, serca. Taką epoką z pewności...

Dylemat młodego pokolenia w powieści Jerzego Andrzejewskiego "Popiół i diament"

Dylemat pokolenia akowców - jest to dylemat tych, którzy swe młodzieńcze lata poświęcili dla dobra słusznej sprawy, jaką była obrona Polski i polskości. To właśnie dzięki nim możemy żyć w wolnej, bez jarzma obcego najeźdźcy, ojczyźnie. Ci młodzi akowcy poświęcili własne życie, jednak nie zostali docenieni za czyny których dokonali, a wręcz przec...